Πέμπτη 18 Ιουλίου 2019
Η ΠΑΛΑΙΟΛΙΘΙΚΗ ΚΑΤΑΣΚΗΝΩΣΗ ΤΟΥ ‘ΟΥΡΙΑΚΟΥ’ ΤΗΣ 11ΗΣ ΧΙΛΙΕΤΙΑΣ Π.Χ. ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΠΑΡΑΛΙΑ ΤΗΣ ΛΗΜΝΟΥ Εκτύπωση


Η ΠΑΛΑΙΟΛΙΘΙΚΗ ΚΑΤΑΣΚΗΝΩΣΗ ΤΟΥ ‘ΟΥΡΙΑΚΟΥ’ ΤΗΣ 11ΗΣ ΧΙΛΙΕΤΙΑΣ Π.Χ. ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΠΑΡΑΛΙΑ ΤΗΣ ΛΗΜΝΟΥ 

Κανείς δεν μπορούσε να φανταστεί ότι ο τυχαίος εντοπισμός το 2006 μιας εντυπωσιακής σε ποσότητα και πυκνότητα ευρημάτων αρχαιολογικής θέσης, στο νοτιοανατολικό τμήμα της Λήμνου, και πιο συγκεκριμένα στην παραλιακή περιοχή της Φυσίνης, θα ξανάγραφε την ιστορία της Λήμνου από την αρχή, μεταθέτοντας την πρώτη οργανωμένη ανθρώπινη παρουσία στο νησί γύρω στο 10.500 π.Χ.

palaiol.katask.01.08.2013.jpgΗ ανασκαφική αποκάλυψη της παλαιολιθικής κατασκήνωσης του ‘Ούριακου’ σε εξέλιξη. Τα σημεία των πολυπληθών λίθινων εργαλείων και των άλλων ευρημάτων (οστά ζώων, στρείδια) στο χώρο της θέσης σημαδεύονται με διαφορετικό χρώμα για την ευκολότερη καταγραφή τους στη διάρκεια της ανασκαφής.

Οι επιφανειακές έρευνες και οι ανασκαφές του  Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης τα τελευταία χρόνια (2009-2013) με διευθυντή τον Ν. Ευστρατίου, Καθηγητή Προϊστορικής Αρχαιολογίας,  και σε συνεργασία με ξένους ερευνητές, τεκμηριώνουν ότι τη Λήμνο επισκέπτονταν ομάδες κυνηγών και τροφοσυλλεκτών που μετακινούνταν είτε δια ξηράς - λόγω της χαμηλής θαλάσσιας στάθμης - είτε δια θαλάσσης, με κάποιο είδος πλεούμενου, από άλλα νησιά του Αιγαίου,  αναζητώντας τροφή, πρώτες ύλες για την κατασκευή των λίθινων εργαλείων τους ή απλά για να συναντήσουν άλλες ομάδες που δραστηριοποιούνταν στο Αιγαίο. Οι τύποι των εργαλείων που εντοπίζονται τεκμηριώνουν και κάτι πιο ενδιαφέρον: την παρουσία ομάδων με έντονη κινητικότητα και ίσως με μεγάλη εμβέλεια μετακινήσεων αλλά και  πολιτισμικών επαφών με άλλες ομάδες της ανατολικής Μεσογείου.

Την αρχαιολογική εικόνα της θέσης συνθέτουν χιλιάδες ‘μικρολιθικά’ εργαλεία - όπως λέγονται λόγω του μεγέθους τους που δεν ξεπερνά σε μήκος τα 2-3 εκ-,  που βρέθηκαν κάτω από παχιά στρώματα άμμου κοντά στη σημερινή ακτή  της περιοχής, αλλά και διατροφικά κατάλοιπα (οστά ζώων, θαλασσινά στρείδια). Πρόκειται για ενδείξεις των καθημερινών πρακτικών των παλαιολιθικών ομάδων που διέμεναν περιστασιακά σε επιλεγμένα σημεία της περιοχής, όχι μακριά από την  παραλία της εποχής εκείνης.

 palaiol.katask.01.08.2013_2.jpg
Μια εικόνα της καταλοίπων της ‘παλαιολιθικής κατασκήνωσης’ του Όύριακου’

Η αρχαιολογική σημασία του ‘Ούριακου’ της Λήμνου όπως και άλλων θέσεων της ίδιας εποχής που συνεχώς εντοπίζονται στην περιοχή από την ερευνητική ομάδα του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, είναι η πρωιμότητά τους για την περιοχή του νησιωτικού Αιγαίου (11
η χιλ. π.Χ) αλλά κυρίως  το γεγονός ότι εκτινάσσουν χρονικά την παρουσία των  πρώτων ανθρώπινων εγκαταστάσεων στη Λήμνο τουλάχιστον έξι χιλιάδες χρόνια νωρίτερα από ό, τι πιστευόταν μέχρι σήμερα.

Αλλά ταυτόχρονα περιγράφουν και κάτι πολύ σημαντικό,  έστω και ακόμα αποσπασματικά : την εικόνα ενός νησιωτικού Αιγαίου που από το 10.500 π.Χ. χαρακτηρίζονταν από την παρουσία ομάδων που η εξοικείωσή τους με τη θάλασσα ως τρόπος ζωής (δια θαλάσσης μετακίνηση, ψάρεμα, αναζήτηση πρώτων υλών, ανταλλαγές) ήταν είτε ήδη μια πραγματικότητα είτε βρισκόταν υπό διαμόρφωση.

 Η ανασκαφή του Ούριακου στην παραλία της Φυσίνης συνεχίζεται και το 2013 με την άδεια του Υπουργείου Πολιτισμού και της Εφορείας Αρχαιοτήτων Μυτιλήνης, με την αμέριστη συμπαράσταση της προϊσταμένης της κυρίας Χ. Λούπου και των αρχαιολόγων του Μουσείου της Μύρινας.  Η έρευνα χρηματοδοτείται γενναιόδωρα από τη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής, το ΑΠΘ και το Ινστιτούτο Προϊστορίας του Αιγαίου, και εντάσσεται στα πλαίσια της συστηματικής προσπάθειας του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης για την ανάδειξη της αρχαιολογικής σημασίας της Λήμνου.

 

THE PALAEOLITHIC CAMP-SITE OF ‘OURIAKOS’ OF THE 11TH MILLENNIUM BC IN THE EASTERN COAST OF LIMNOS

The accidental finding of the Palaeolithic camp-site of ‘Ouriakos’ in 2006 in the coast of Fisini in the eastern part of the island is an important new development in the prehistory of Limnos. It documents for the first time that the first human groups had reached the island of Limnos at least five millennia earlier than the time known till now.

Archaeological research (surveys, excavation) at the site and in the adjacent area, carried out by the Department of History and Archaeology of the Aristotle University of Thessaloniki under the directorship of N. Efstratiou, Professor of Prehistoric Archaeology, has revealed a rich foraging camp with thousands of lithic tools and other material remains of the Late Palaeolithic period, found under deep sand deposits.

The study of the material from the site describes the archaeology of a particularly early group of hunter-gatherers (11th mill BC) who was seasonally settled in the area. Whether moving by land or travelling by sea, using some kind of boats, between the islands of the Aegean at that time, is not yet known. However, the ‘microlithic’ type of the lithic tools used by the ‘Ouriakos’ people, show that they had contacts with similar foraging groups of the eastern Mediterranean.

The investigation of the site of Ouriakos in Limnos, which is in progress for the past four years, is generously funded by the General Secretariat of Aegean, the University of Thessaloniki and the Institute of Aegean Prehistory (INSTAP).


communitycentreslogo_rgb.jpg
koinpantfarm.png
banner_taksidevontas_sti_limno.jpg
banner_kanonismoi.jpg
udata.png
metaforiko_isodynamo.png
i_europi_sou.png
kifi_new.png
bikesharing.jpg
polioxni2.jpg
alkohol.jpg
civilprot2.jpg
banner_kep.png